قلعه سنگی رباط کریم

قلعه سنگی رباط کریم در تقاطع مسیر اتوبان تهران ـ ساوه و جاده قدیم ساوه از یادگارهای بسیار شاخص و ارزشمند معماری ایران قلمداد می‌شود که امروزه دیوارهای عظیم و سنگی آن در جنوب شهر جدید پرند تنها بنای کهن و باشکوهی است که در این منطقه خودنمایی می‌کند و هر تازه‌واردی را به سوی خود فرا می‌خواند.

این بنا به عنوان قلعه حکومتی از روزگاران کهن به دلایل گوناگون ارتباطی چون جریان اقتصادی، نظامی، جغرافیایی و مذهبی شکل گرفته و در ادوار مختلف به تدریج گسترش یافته است.

در مورد قدمت این بنا، اختلاف ‌نظر بسیار است که عده‌ای این بنا را مربوط به دوران پیش از سلجوقی می‌دانند. ولی با توجه به معماری، آثار و شواهد تاریخی به دست آمده از عملیات پژوهشی و باستان‌شناسی، به احتمال زیاد زمان احداث آن به دوران آل‌بویه بازمی‌گردد.

از شاخصه‌های مهم این بنا را داشتن عمارت مرکزی یا حاکم‌نشین است که با توجه به معماری متفاوت آن که الهام گرفته از معماری دوران ساسانی است و وجود شواهد و آثار تاریخی به دست آمده از این عمارت و زیرزمین مدفون آن، زمان شکل‌گیری متفاوتی با دوره آل‌بویه داشته و منسوب به تاریخ پیش از اسلام بوده که اهمیت این قلعه تاریخی را صد چندان کرده است.

در دوره ساسانیان ایجاد راه‌ها و جاده‌ها حائز اهمیت بوده به گونه‌ای که در این دوران اقتصاد کشور وارد مرحله نوین شد که این مسئله سبب گردید در مسیر جاده‌های تجارتی و اصلی کشور، این‌گونه بناها احداث شود.

دیوار ضخیم کاروانسرای رباط کریم ارتفاعی معادل دو برابر ارتفاع ساختمان‌ها در داخل کاروانسرا دارد، بنای کاروانسرا بسیار ساده است و شامل اتاق‌هایی است که با طاق‌های گهواره‌ای شکل پوشیده شده است و درشان به طرف حیاط باز می‌‌شود.

در سه حیاط مرکزی، سه ایوان وجود دارد و مدخل حیاط نیز به صورت ایوانی است و عرض ایوان‌ها نزدیک ۵ و از عرض اتاق‌ها کمی بیشتر است.

با توجه به سهولت تهیه مصالح، اکثر بناهای تاریخی کهن با خشت خام ساخته شده‌اند، پس از آن بناهای آجری که با زحمت بیشتری نسبت به بناهای خشتی ساخته شده، در نهایت احداث بناهای سنگی بوده که علاوه بر سختی کار، پرهزینه هم بوده است.

بناهای سنگی که به علت شرایط منطقه، ناامنی، ضرورت استحکام و پایداری زیاد در جنگ‌ها ساخته می‌شده بسیار پرزحمت و مشقت‌بار بوده، استخراج سنگ برای ساخت این بنای عظیم با ابزار و آلات ساده به صورت دستی و حمل این سنگ‌ها توسط چهارپایان انجام می‌شده و احداث بنای قلعه سنگی بیش از ۲۰۰ سال تخمین زده شده است.

بدیهی است در کشور پهناوری مانند ایران کهن، ساخت بناهای سنگی بسیار محدود بوده و از میان بناهای سنگی احداث شده، محدود بناهایی پابرجا مانده است. به همین دلیل حفاظت و مرمت از بنای تاریخی سنگی به منظور حفظ هویت ملی و معماری اسلامی در کشور بسیار ضرورت می‌یابد.

این بنای عظیم و کم‌نظیر در ایران صدها سال استوار بوده و با شکوه به حیات خود ادامه داده است.

ghale-sangi ghale-sangi-1 ghale-sangi-2 ghale-sangi-3 ghale-sangi-4 ghale-sangi-5 ghale-sangi-7 ghale-sangi-8 ghale-sangi-9 ghale-sangi-11 ghale-sangi-12 ghale-sangi-13 ghale-sangi-14

آدرس قلعه سنگی رباط کریم

تهران، اتوبان تهران ـ ساوه، نزدیکی رودخانه شور، جنوب شهر جدید پرند

ارسال دیدگاه برای قلعه سنگی رباط کریم

تمامی حقوق این وب سایت برای تهران هفت محفوظ است.